.jpg)
Hơn 100 giải pháp tiên phong từ chuỗi giá trị thức ăn chăn nuôi toàn cầu đã tranh tài tại Giải thưởng Tác động Bền vững 2026 (Sustainable Impact Awards) do Misset International tổ chức. 5 sáng kiến xuất sắc nhất dưới đây không chỉ chứng minh hiệu quả kinh tế vượt trội mà còn định hình chuẩn mực mới về giảm phát thải và tối ưu hóa tài nguyên cho ngành chăn nuôi thế giới.
1. Novonesis: Men vi sinh bền nhiệt – Tối ưu hóa tiêu hóa và giảm phát thải khí nhà kính
Trong bối cảnh chi phí nguyên liệu đầu vào biến động, chế phẩm probiotic Bovacillus do Novonesis nghiên cứu phát triển được xem là bước tiến quan trọng trong công nghệ dinh dưỡng. Sản phẩm ứng dụng hai chủng vi khuẩn sinh bào tử có khả năng chịu nhiệt cao, vượt qua thách thức khắc nghiệt của quá trình ép viên thức ăn chăn nuôi công nghiệp mà không làm mất hiệu lực sinh học.
Cơ chế tác động: Cân bằng hệ vi sinh đường ruột và kích hoạt mạnh mẽ các enzyme tiêu hóa nội sinh, giúp nâng cao khả năng hấp thụ chất xơ.
Hiệu quả thực chứng: Thử nghiệm trên các đàn bò sữa ghi nhận sản lượng sữa tăng trung bình 1 kg/con/ngày, hiệu quả sử dụng thức ăn (FCR) cải thiện 3 - 4%.
Tác động bền vững: Trên gia súc non, probiotic này giúp giảm rõ rệt tỷ lệ mắc bệnh đường tiêu hóa và hô hấp. Việc nâng cao hiệu suất chuyển hóa dinh dưỡng trực tiếp góp phần giảm dấu chân carbon và phát thải khí nhà kính trên mỗi đơn vị sản phẩm (sữa/thịt).
2. ADM: Chương trình nông nghiệp tái sinh – Mạng lưới kết nối chuỗi giá trị toàn cầu
Không dừng lại ở cấp độ phòng thí nghiệm, tập đoàn ADM đã hiện thực hóa cam kết phát triển bền vững bằng một chương trình nông nghiệp tái sinh quy mô toàn cầu. Sáng kiến này thiết lập mối liên kết chặt chẽ giữa người trồng trọt và các doanh nghiệp chế biến thực phẩm - thức ăn chăn nuôi thông qua hỗ trợ tài chính, tư vấn kỹ thuật và chuyển giao công nghệ số.
Mô hình thực địa: Tại Ba Lan, chương trình triển khai trên 5.000 ha chuyên canh lúa mì và cải dầu, ứng dụng hệ thống giám sát dữ liệu đồng ruộng nhằm đo lường chính xác lượng phát thải, mức độ tích tụ carbon trong đất và chỉ số đa dạng sinh học.
Quy mô và kết quả: Tính đến năm 2024, chương trình đã thu hút hơn 28.000 nông dân tham gia, phủ sóng trên 5 triệu mẫu Anh (khoảng 2 triệu ha), giảm thiểu thành công hơn 1 triệu tấn CO₂ tương đương.
Định hướng phát triển: ADM đang tiếp tục mở rộng mô hình sang nhiều quốc gia châu Âu, kết hợp công nghệ giám sát vệ tinh và nền tảng dữ liệu lớn để xác minh tính minh bạch của các nông sản tái sinh.
3. Protein tuần hoàn từ phụ phẩm Bioethanol: Giải pháp thay thế đậu tương nhập khẩu
Một phát minh nổi bật đến từ Đại học Nottingham Trent (Vương quốc Anh) đã mở ra lời giải cho "bài toán kép" của ngành chăn nuôi châu Âu: giảm rủi ro từ nguồn đậu tương nhập khẩu và tối ưu hóa giá trị phụ phẩm công nghiệp.
Công nghệ tái tạo: Tận dụng phụ phẩm từ quá trình sản xuất ethanol sinh học, công nghệ này chiết xuất và tạo ra nguồn protein chất lượng cao ngay tại các nhà máy lọc sinh học hiện hữu mà không tiêu tốn thêm tài nguyên đất nông nghiệp.
Lợi thế cạnh tranh: Thay vì phụ thuộc vào nguồn khô dầu đậu tương thường gắn liền với rủi ro phá rừng, biến động địa chính trị và chi phí vận chuyển, nguồn protein mới có thể thay thế trực tiếp một phần khẩu phần ăn của gia cầm và thủy sản.
Giá trị môi trường & dinh dưỡng: Đánh giá vòng đời (LCA) cho thấy giải pháp này giúp giảm tới 20% lượng phát thải khí nhà kính từ thức ăn chăn nuôi. Đồng thời, nhờ hàm lượng xơ thấp, sản phẩm gia tăng khả năng tiêu hóa và tối ưu hóa dưỡng chất cho vật nuôi.
4. ChainCraft: Chuyển hóa phụ phẩm nông nghiệp thành Axit béo chuỗi trung bình (MCFAs)
Giải pháp của ChainCraft – phát triển từ nền tảng nghiên cứu của Đại học Wageningen & Research (Hà Lan) – đã thương mại hóa thành công công nghệ lên men tuần hoàn, chuyển hóa chất thải thực phẩm và phụ phẩm nông nghiệp địa phương thành axit béo chuỗi trung bình (MCFAs) giá trị cao.
Phá vỡ thế độc tôn của nguồn nguyên liệu truyền thống: Thông thường, MCFAs được chiết xuất từ dầu cọ, dầu dừa hoặc tổng hợp từ hóa thạch – những nguồn nguyên liệu đang chịu áp lực nghiêm trọng từ Quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR). Sản phẩm C-Craft của ChainCraft cung cấp nguồn thay thế sinh học có khả năng truy xuất nguồn gốc tuyệt đối và giảm thiểu tối đa cường độ carbon.
Ưu thế y sinh và dinh dưỡng: MCFAs đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong khẩu phần ăn giai đoạn đầu của gia súc, gia cầm. Tác nhân này giúp định hình hệ vi sinh đường ruột, ức chế các vi khuẩn gây bệnh nguy hiểm như E. coli và Salmonella, từ đó cải thiện đáng kể hệ số chuyển hóa thức ăn và tốc độ tăng trưởng.
Tầm vóc thương mại: Hiện công nghệ đã vận hành thương mại tại Amsterdam và đang tiếp tục mở rộng tổ hợp nhà máy quy mô lớn tại Ter Apelkanaal (Hà Lan).
5. Mô hình ANCA: Số hóa và kiểm soát chu trình dinh dưỡng trong chăn nuôi bò sữa
Hệ thống đánh giá chu trình dinh dưỡng hằng năm (ANCA - Annual Nutrient Cycle Assessment, hay còn gọi là KringloopWijzer tại Hà Lan) là thành quả hợp tác giữa Đại học Wageningen & Research và ngành công nghiệp sữa Hà Lan.
Trợ lý số cho trang trại: ANCA đo lường và mô hình hóa chính xác toàn bộ dòng luôn chuyển của Nitơ (N), Phốt pho (P), lượng phân bón, thức ăn tiêu thụ cũng như phát thải thực tế. Từ đó, hệ thống cung cấp cho người chăn nuôi bộ chỉ số chuẩn hóa để định hình các điểm thất thoát dinh dưỡng trên đồng ruộng và trong chuồng trại.
Chuyển đổi quản trị: Hiện nay, hầu hết các trang trại bò sữa tại Hà Lan đã áp dụng ANCA và tích hợp dữ liệu này vào báo cáo phát triển bền vững (ESG) của các tập đoàn chế biến sữa hàng đầu.
Gia tăng giá trị: Hệ thống giúp các chủ trang trại tối ưu hóa chi phí vật tư đầu vào, nâng cao năng suất quản trị, giảm thiểu triệt để thất thoát nitơ/phốt pho ra môi trường và đáp ứng khắt khe các tiêu chuẩn phát thải mới.
VỀ GIẢI THƯỞNG TÁC ĐỘNG BỀN VỮNG 2026
Giải thưởng do Misset International tổ chức nhằm tôn vinh các công nghệ, giải pháp mang tính đột phá trong chuỗi giá trị chăn nuôi toàn cầu. Các dự án đoạt giải năm nay thể hiện rõ nét xu hướng hội tụ giữa công nghệ sinh học, kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi số, tạo động lực thúc đẩy ngành chăn nuôi thế giới phát triển hiệu quả, an toàn và thân thiện với môi trường.
