Trong hai ngày 19 và 20/10, Bộ Y tế phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tổ chức Hội thảo chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về quản lý an toàn thực phẩm. Tại hội thảo, đại diện WHO nhận định việc sửa đổi Luật An toàn thực phẩm là cơ hội quan trọng để Việt Nam chuyển dịch từ cơ chế ứng phó thụ động sang kiểm soát nguy cơ trên toàn bộ chuỗi cung ứng, đồng thời chú trọng xây dựng môi trường dinh dưỡng lành mạnh.
Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) hiện gồm 9 chương, 76 điều, tập trung hoàn thiện hành lang pháp lý, tăng cường quản lý dựa trên nguy cơ, truy xuất nguồn gốc và nâng cao năng lực phản ứng nhanh trước các sự cố.
Phát biểu tại hội thảo, TS. Angela Pratt, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam đánh giá cao cam kết của Chính phủ trong việc thúc đẩy tiếp cận liên ngành. Bà nhấn mạnh hệ thống quản lý hiện đại không thể dừng lại ở việc xử lý ô nhiễm hóa chất hay các bệnh truyền qua thực phẩm, mà phải chủ động phòng ngừa rủi ro từ khâu sản xuất đến tiêu dùng. WHO khuyến nghị củng cố mô hình quản lý thống nhất, làm rõ vai trò chủ trì của Bộ Y tế và trách nhiệm giải trình của từng cơ quan liên quan để tránh chồng chéo.
TS. Angela Pratt - Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam phát biểu tại hội thảo. (Ảnh có sự hỗ trợ của AI).
Bên cạnh các mối nguy cấp tính, WHO khuyến cáo Việt Nam cần đặc biệt lưu ý tới gánh nặng bệnh không lây nhiễm (NCDs) như tim mạch, đái tháo đường, ung thư và bệnh hô hấp mạn tính. Nhóm bệnh này hiện chiếm khoảng 80% tổng số ca tử vong tại Việt Nam, trong đó chế độ ăn uống thiếu lành mạnh là nguyên nhân hàng đầu.
Theo TS. Angela Pratt, tốc độ đô thị hóa và sự thay đổi của môi trường thương mại đã khiến người dân tăng nhanh mức độ tiếp cận thực phẩm siêu chế biến chứa nhiều đường, muối, chất béo xấu và đồ uống có đường. Nhằm giải quyết thực trạng này, WHO đề xuất đưa vào dự thảo Luật 3 nhóm chính sách trọng tâm:
Ghi nhãn dinh dưỡng bắt buộc ở mặt trước bao bì: Giúp người tiêu dùng dễ dàng nhận biết các sản phẩm vượt ngưỡng an toàn về đường, muối hoặc chất béo.
Siết chặt tiếp thị thực phẩm không lành mạnh: Hạn chế quảng cáo nhắm đến đối tượng trẻ em; kiểm soát các công bố về dinh dưỡng hoặc công dụng sức khỏe dễ gây hiểu nhầm.
Bảo vệ thai sản và nuôi con bằng sữa mẹ: Thúc đẩy các cơ chế hỗ trợ dinh dưỡng đầu đời nhằm giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh mạn tính về sau.
Tăng cường minh bạch thông tin và hợp tác quốc tế
Chuyên gia WHO lưu ý, hành vi tiêu dùng chịu ảnh hưởng trực tiếp từ độ sẵn có, giá cả và tính minh bạch của thông tin thực phẩm. Do đó, khung pháp lý mới cần tạo điều kiện cho người dân dễ dàng tiếp cận các sản phẩm có lợi cho sức khỏe thông qua công cụ quản lý thị trường và định hướng truyền thông.
Tại hội thảo, các đại biểu trong và ngoài nước đã tập trung thảo luận các giải pháp quản lý theo chuỗi, ứng dụng công nghệ thông tin, đánh giá rủi ro và xây dựng quy chế kiểm soát đối với các hình thức kinh doanh thực phẩm mới, bao gồm thương mại điện tử.
Đại diện WHO khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng Bộ Y tế và Chính phủ Việt Nam trong quá trình hoàn thiện dự thảo luật, hướng tới mục tiêu nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và bảo vệ sức khỏe nhân dân trước các thách thức mới của quá trình phát triển.
