Những tháng cuối năm, không khí tại các vùng quê chăn nuôi của xứ Thanh như hối hả hơn. Chuẩn bị cho thị trường Tết Nguyên đán – thời điểm sức tiêu thụ nông sản luôn tăng vọt cũng là “mùa thu hoạch” lớn nhất trong năm của người chăn nuôi. Thế nhưng, giữa bối cảnh giá cả trồi sụt, thời tiết khắc nghiệt cùng dịch bệnh rình rập, bức tranh tái đàn không chỉ có gam màu hồng của cơ hội, mà còn đòi hỏi sự cẩn trọng, bản lĩnh và chiến lược bài bản từ cả cơ quan quản lý lẫn từng hộ chăn nuôi.
Các hộ dân, trang trại tăng cường tái đàn, chăn nuôi an toàn dịp cuối năm.
Ghé thăm các thủ phủ chăn nuôi của Thanh Hóa những ngày này, dễ dàng cảm nhận được sự “phập phồng” trong từng quyết định xuống giống của bà con. Sau một quãng thời gian dài chịu áp lực từ giá heo hơi biến động chập chờn và sức mua có phần trầm lắng, tâm lý lo ngại rủi ro vẫn còn hiện hữu. Tái đàn lúc này giống như một bài toán kinh tế đầy cân não: Mở rộng quy mô để đón sóng thị trường, hay thu hẹp để bảo toàn vốn nghèo?
Thế nhưng, bức tranh không hoàn toàn mang màu xám. Sự phục hồi nhẹ của giá nông sản từ giữa năm, đặc biệt là tín hiệu nhích giá rất rõ của mặt hàng gia cầm càng về cận Tết, đã tiếp thêm luồng sinh khí mới. Tại xã Định Hòa – nơi đóng góp tới hơn 45% tỷ trọng chăn nuôi của toàn tỉnh Thanh Hóa – không khí chuẩn bị cho vụ Tết đang diễn ra hết sức khẩn trương.
Đứng giữa hệ thống trang trại vừa được nâng cấp chuồng trại hiện đại, ông Lê Văn Nhất, Quản lý trang trại gà năng lượng xã Định Hòa, chia sẻ với ánh mắt tràn đầy hy vọng. Từ tháng 10, ngay sau khi xuất bán lứa gà cũ, trang trại đã gạt bỏ nỗi lo sang một bên để bắt tay ngay vào công đoạn tổng vệ sinh. Vôi bột được rắc trắng xóa các lối đi, hóa chất sát trùng được phun kỹ từng ngóc ngách, dụng cụ chăn nuôi được ngâm rửa sạch sẽ. Trang trại trải qua những ngày bỏ trống để cách ly triệt để mầm bệnh trước khi đón 100 ngàn con gà siêu thịt về thả nuôi.
"Năm nay giá gà có chiều hướng tăng mạnh khi tiệm cận vụ Tết, bà con phấn khởi lắm. Nhưng càng kỳ vọng, mình càng phải làm kỹ. Con giống đưa về đều phải tiêm phòng vắc-xin đầy đủ để nâng cao sức đề kháng. Mình làm tử tế thì mới đảm bảo nguồn cung sạch, an toàn cho người tiêu dùng và giữ được cái uy cho trang trại," ông Nhất bộc bạch.
Nếu như Định Hòa mạnh dạn bứt phá với các quy mô lớn, thì tại xã Xuân Hòa, sự thận trọng lại được đặt lên hàng đầu. Cuối năm cũng là thời điểm miền Bắc bước vào các đợt rét đậm, rét hại, cộng thêm diễn biến phức tạp của dịch cúm gia cầm khiến nhiều chủ trang trại chọn giải pháp "chắc chân".
Anh Hà Văn Hạnh, một người nuôi gà lâu năm ở Xuân Hòa, cho biết trung bình mỗi năm gia đình anh quay vòng 3 đến 4 lứa gà, mỗi lứa khoảng 10.000 con. Thông lệ các năm trước, lứa Tết bao giờ cũng được anh nhân thêm 1.500 đến 2.000 con để kiếm thêm thu nhập. Nhưng năm nay, anh quyết định giữ nguyên con số 10.000.
"Tình hình dịch bệnh khó lường, thà nuôi vừa sức mà chắc chắn còn hơn mạo hiểm tăng đàn rồi lo sốt vó. Tôi tập trung tối đa cho khâu an toàn sinh học, gia cố chuồng trại chắn gió rét và bổ sung thức ăn giàu dinh dưỡng để tăng sức đề kháng cho đàn gà," anh Hạnh chia sẻ.
Không chỉ gia cầm, ngành chăn nuôi heo cũng đang đứng trước thử thách lớn mang tên Dịch tả heo Châu Phi. Hoạt động vận chuyển, kinh doanh, giết mổ gia tăng đột biến dịp cuối năm chính là "ngòi nổ" khiến nguy cơ lây lan virus lên cao. Để chắn sóng dịch bệnh, tại các chốt kiểm soát của xã Vĩnh Lộc hay khu vực xã Thiệu Tiến, công tác tiêu độc khử trùng được siết chặt 24/24h.
Ông Ngô Văn Hạm, Trưởng Phòng Kinh tế xã Thiệu Tiến – địa phương đang quản lý 142 hộ nuôi heo thẳng thắn: "Chúng tôi tuyên truyền liên tục để bà con hiểu rằng: Chưa đủ điều kiện an toàn sinh học thì tuyệt đối không tái đàn. Đồng thời, xã thành lập các chốt kiểm soát, tăng cường kiểm tra việc mua bán, giết mổ và phun thuốc sát trùng diện rộng từ đường liên thôn đến các chợ dân sinh."
Theo các chuyên gia ngành nông nghiệp, những hộ từng bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh cần dựa vào năng lực tài chính thực tế để khôi phục sản xuất, tránh vay mòn thiếu nợ để đầu tư vượt tầm kiểm soát. Quan trọng hơn, người dân cần chủ động tìm hiểu nhu cầu địa phương, bắt tay với các hợp tác xã, doanh nghiệp và chuỗi phân phối để tạo dựng "đầu ra" vững chắc ngay từ khi xuống giống.
Người dân Thanh hóa đẩy mạnh tái đàn chăn nuôi, đảm bảo nguồn cung dồi dào, đáp ứng nhu cầu thị trường cuối năm.
Bệ phóng công nghệ cao và tầm nhìn bền vững
Nỗ lực của người dân là yếu tố quyết định, nhưng sự đồng hành của ngành chức năng mới là bệ đỡ giúp ngành chăn nuôi Thanh Hóa bứt phá. Nhìn vào quy mô hạ tầng, Thanh Hóa đang từng bước chuyển mình từ chăn nuôi nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất công nghiệp, ứng dụng công nghệ cao.
Hiện tại, toàn tỉnh có 23 dự án chăn nuôi quy mô lớn đang gấp rút hoàn thiện. Dự kiến trong năm 2026, sẽ có 8 dự án lớn chính thức đi vào vận hành, tạo ra bước ngoặt lớn về sản lượng và chất lượng. Có thể kể đến Trang trại lợn thịt Cẩm Phú (Cẩm Tân) với công suất 20.000 con/năm; trang trại lợn nái Trường Lộc cung ứng ra thị trường hàng chục ngàn lợn thịt và lợn cai sữa; hay tổ hợp chăn nuôi Xuân Thiện 2 và Xuân Thiện 3 với tổng quy mô lên tới 350.000 con lợn các loại.
Bên cạnh đó, dự án New Hope Đồng Thịnh với quy mô hàng trăm nghìn lợn giống, cùng các trang trại gà giống Xuân Phú, trang trại gà an toàn sinh học 250.000 con/lứa, trại gà thịt 4A Mậu Lâm (công suất 3 triệu con/năm) hứa hẹn sẽ biến Thanh Hóa thành một trong những "vựa" thực phẩm an toàn lớn nhất khu vực Bắc Trung Bộ.
Đánh giá về bài toán nguồn cung dịp cuối năm, ông Lương Xuân Vũ, Chi cục Trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Thanh Hóa, cho biết: "Vào dịp Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu thụ thực phẩm thường tăng từ 10% đến 30%. Để duy trì đà tăng trưởng và đảm bảo thị trường không bị đứt gãy nguồn cung, Chi cục đang tích cực thu hút các doanh nghiệp làm 'đầu tàu' xây dựng chuỗi liên kết chăn nuôi an toàn dịch bệnh. Chúng tôi tập trung toàn bộ nguồn lực để hoàn thành đợt tiêm phòng gia súc, gia cầm đợt 2/2026, siết chặt kiểm dịch giết mổ và quyết liệt xóa bỏ các điểm giết mổ nhỏ lẻ không đảm bảo vệ sinh."
Vững vàng hướng tới tương lai
Chặng đường từ nay đến Tết Nguyên đán không còn dài. Bên cạnh sự sâu sát của chính quyền, sự chủ động của mỗi người nuôi vẫn là mắt xích quan trọng nhất. Từ việc dự trữ thức ăn, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, gia cố chuồng trại chống rét, cho đến việc áp dụng quy trình VietGAP và xử lý chất thải bảo vệ môi trường – tất cả đang tạo nên một diện mạo mới cho ngành chăn nuôi xứ Thanh.
Bằng sự kết hợp đồng bộ giữa kinh nghiệm dân gian và khoa học hiện đại, giữa bản lĩnh của người nông dân và định hướng tầm vóc của tỉnh, ngành chăn nuôi Thanh Hóa hoàn toàn có đủ tự tin để vượt qua thách thức. Đó không chỉ là câu chuyện hoàn thành các chỉ tiêu kinh tế của năm 2026, mà còn là nền tảng vững chắc hướng tới một ngành nông nghiệp hiện đại, an toàn và phát triển bền vững trong tương lai.
